Rozwój

Cykl rozwoju straszyka

Złożenie jaj -> Inkubacja -> Wyklucie -> Linienia -> Imago

 


Złożenie jaj

Co było pierwsze, kura czy jajo? Naukowcy mówią że kura, wiec załóżmy że cykl zaczyna się wtedy, gdy samica złoży jaja. Jedne w trakcie całego swojego życia złożą ich kilkadziesiąt inne kilkaset. Mogą dać im upaść, rzucać nimi na wszystkie strony, przyklejać do liści i gałęzi lub wbijać w ziemie, co gatunek straszyka to inna metoda. Wiele z nich jest partenogeniczna, czyli może się rozmnażać bezpłciowo, samce idą wtedy w odstawkę. Z tak poczętych jaj wyklują się wyłącznie samice, prawie idealne kopie matki.

Straszyk australijski składanie jaj

Inkubacja

Jaja straszyków wyglądem przypominają ziarna, różnią się miedzy gatunkami rozmiarem, kształtem oraz tempem rozwoju. Dla prawidłowej inkubacji potrzebują one wilgoci, zbyt suche warunki nie tylko opóźniają cykl rozwojowy, ale również mogą zabić straszyka zanim ten się wykluje. Szybkość klucia zależy również od temperatury, wyższe przyspieszają tempo rozwoju, zaś niektóre straszyki potrafią “zimować” swoje jaja przez chłodne pory roku, dzięki czemu młode larwy klują się dopiero na wiosnę. Jaja niektórych gatunków mogą się wykluć po kilku tygodniach, zaś innych (np. Straszyka olbrzymiego) nawet po 18 miesiącach!

Jaja straszyka australijskiego i patyczaka rogatego

Wyklucie

Jedne lubią to robić w nocy, inne nad ranem, w południe czy też po. Kiedy nadejdzie pora, larwa wybija wieczko jajka i wychodzi przez powstały otwór. Ponieważ jest ona wręcz “ubita” w środku, proces ten jest dla niej bardzo wyczerpujący. Bez odpowiedniej wilgoci w powietrzu może ona, lub jej część utknąć w jajku, co ją okaleczy a nawet zabije. W trakcie wychodzenia larwa również napełnia się powietrzem, co zwiększa jej rozmiary, proces ten jest zwłaszcza ważny dla dużych, patyczakowatych larw.

Linienia

Straszyki przechodzą przez przeobrażenie niezupełne, Cranidium gibbosum linienieoznacza to że młoda larwa przypomina wyglądem dorosłego osobnika, tylko kilkadziesiąt razy mniejszego. Tak jak inne owady pokryte są one chitynowym pancerzykiem i aby rosnąć muszą go cyklicznie zrzucać.  Nazywa się to linieniem, każdy straszyk przechodzi przez nie co kilka tygodni aż do osiągnięcia dorosłości. Następujące po sobie linienia zachodzą coraz później.

Kiedy straszyk jest gotowy, zawisa głową w dół, trzymając się odnóżami gałęzi i powoli zaczyna się wysuwać ze starego pancerzyka. Jest to proces wymagający od niego dużego wysiłku i najbardziej niebezpieczny w jego życiu. Stary pancerzyk jest początkowo miękki i wilgotny ale z czasem twardnieje co może uniemożliwić straszykowi wydostanie się z niego. Dodatkowo jeżeli coś mu w tym przeszkodzi np. spadnie strącony przez innego owada, to prawdopodobnie nie przeżyje. Jeżeli w porę zauważyliśmy taką sytuacje, to możemy spróbować uratować straszyka, przyklejając go głową w dół za zrzuconą już cześć pancerza. Straszyki linieją o każdej porze dnia, jednak najczęściej zdarza im się to w nocy. Dlatego najlepiej jest zraszać terrarium wieczorem, gdyż niska wilgotność powietrza również może owadowi zaszkodzić, powodując pozostawienie jednego lub kilku odnóży w wylince. Za to podczas linienia straszykom regenerują się już wcześniej utracone odnóża. Potrzeba przynajmniej 3 linień aby w pełni zregenerować kończynę, zawsze  jednak będzie ona trochę mniejsza.

Diesbachia tamyris odrastanie kończyny

Rozpoznanie nadchodzącego linienia wymaga trochę doświadczenia ze straszykami, u każdego gatunku owad przez 2 – 3 dni przed linieniem staje się ospały oraz przestaje jeść, pomimo tego jest wyraźnie grubszy. W dniu linienia stara się w miarę możliwości zapewnić pod sobą dużo przestrzeni, najczęściej wspinając się jak najwyżej. Bardzo łatwe w rozpoznaniu są gatunki posiadające skrzydła (lub skrzydełka), czym bliżej linienia tym zaczynają one bardziej odstawać od ciała.

Straszyk australijski wylinka

Fachowo każde stadium rozwoju straszyka ma swoją nazwę, świeżo wyklute larwy to L1. Po pierwszym linieniu zmienia się to na L2 i tak dalej, aż do przedostatniej formy – subimago i ostatniej, dorosłej formy – imago.

Imago

Kiedy straszyk przejdzie wszystkie linienia (najczęściej 5-7) staje się dorosły. Samce zawsze przechodzą jedno linienie mniej niż samice tego samego gatunku. Tylko dorosłe owady są zdolne do rozmnażania. Samice zaczynają składać jaja po kilku tygodniach od ostatniego linienia i będą to robiły aż do śmierci. Dorosły owad potrafi żyć od kilku do kilkunastu miesięcy.